Een narratieve methodiek voor organisatieontwikkeling
Uit onderzoek blijkt al decennia dat veranderingsprocessen in 7 van de 10 gevallen mislukken; althans: niet lukken. Als verklaring wordt achteraf 6 van de 7 keer gezegd: 'We hadden het beter moeten communiceren.' Tegelijk hoor je vaak: 'Veranderen is communiceren'. Wat is dan communicatie bij verandering?
-
In de eerste plaats een functie van het leiderschap. Leiders zullen de verandering moeten 'communiceren'. Dat is Chefsache.
-
In de tweede plaats is 'communicatie' een stafafdeling.
En zowel de functie als de afdeling lopen bij verandering van de rails.
-
De definitiemacht in de top maakt dat het verander-verhaal (narrative of change) wordt uitgewerkt in woorden en beelden die niet landen en geen wortel schieten. Systeemwereld versus leefwereld. Maar zolang je het niet eens bent over de woorden, ben je het ook niet eens over de urgentie, het belang en de richting.
-
Vervolgens wordt de afdeling Communicatie erbij gehaald om voor dát verhaal een kick-off te organiseren, een motto te bedenken en middelen en bereik te regelen.
And there you go.
Het Grote Wiel – de onderliggende structuur
De Narratieve Methodiek voor Organisatieontwikkeling is precies bedoeld om dat manco te ondervangen. De methodiek is gebaseerd op het feit dat elke wezenlijke verandering volgens eenzelfde grondpatroon verloopt.
Deze 'grammatica' van verandering zit diep verankerd in ons collectieve onbewuste. We zien het patroon terug in literatuur, films, sprookjes, reclames, mythen, sagen en dus ook op plekken waar mensen samenwerken: in organisaties.
In de methodiek plotten bestuurders, verander-team, klankbordgroep en tamtamgroepen gezamenlijk de verandering op het Grote Wiel. Dat is niet alleen enorm inspirerend, maar maakt ook dat organisaties een gemeenschappelijk begrippenkader, verander-vocabulaire en procesinzicht ontwikkelen.
Het Kleine Wiel - de methodiek
Structuur alleen is echter niet genoeg. Verandering slaagt pas als die aansluit op wat mensen daadwerkelijk ervaren. Met het 'Kleine Wiel' wordt het Grote Wiel operationeel gemaakt doordat het als een tandrad het proces op de structuur van het Grote Wiel in beweging zet. Het 'Kleine Wiel' is de machinekamer van de methodiek.
Hiermee brengen tamtam-groepen de feedback uit de organisatie in kaart en verbindt het verander-team die met de richting van de verandering. Doel is om in een cyclisch proces antwoord te formuleren op de dynamiek van het veranderproces en daar het narrative of change per fase van de verandering (Vonk, Vlam, Vuur) op aan te passen.
Hoe het model werkt
In dit samengestelde beeld zie je het Kleine Wiel in het centrum en het Grote Wiel in het midden. Het buitenste wiel is het Faseringswiel: elke verandering doorloopt deze vier fases in dezelfde volgorde: Voorbereiding, Vonk, Vlam, Vuur. Anders kan het niet; sneller ook niet.
Het Kleine Wiel in het centrum genereert de microbewegingen; het Grote Wiel in het midden vertaalt die naar betekenisvolle patronen; en het Faseringswiel aan de buitenkant maakt zichtbaar waar de organisatie zich in het proces bevindt.
Inderdaad, verandering verloopt nooit lineair, maar altijd rommelig, asymmetrisch en discontinu. Dit model beschrijft dus niet de weerbarstige praktijk zoals die zich daadwerkelijk voordoet. Het is daarom ook geen weergave van de werkelijkheid, maar een referentiekader om die werkelijkheid leesbaar te maken.
Combineren met Lean en Six Sigma
De methodiek vormt een ideale aanvulling op de ontbrekende menselijke laag onder Lean en Six Sigma. Waar procesmethodieken vooral sturen op efficiëntie, structuur en meetbaarheid, maakt deze aanpak zichtbaar hoe mensen verandering ervaren, interpreteren en uiteindelijk wel of niet gaan dragen.
Waar Lean en Six Sigma organisaties helpen hun processen te verbeteren, verspillingen te reduceren en prestaties te verhogen, maakt deze methodiek zichtbaar waar teams emotioneel, cultureel en gedragsmatig vastlopen in een verandering. Daardoor ontstaat niet alleen inzicht in wát er moet veranderen, maar ook in wat weerstand oproept of juist momentum krijgt.
De 9 voordelen van de Narratieve Methodiek voor Organisatieontwikkeling
-
De methodiek is zo opgezet dat een organisatie er zelf mee aan de slag kan.
-
De methodiek helpt gebruikers bij het ontwikkelen van een gemeenschappelijke verandertaal en een gedeeld procesinzicht.
-
De methodiek biedt real time inzicht in het proces, waardoor bijsturen een integraal onderdeel van de verandering wordt.
-
De cyclus van het ophalen, analyseren en vertalen van feedback naar interventies is eenvoudig aan te leren en direct toepasbaar.
-
De methodiek maakt weerstand expliciet onderdeel van het proces, in plaats van iets waar organisaties omheen proberen te werken.
-
De methodiek positioneert communicatie niet als sluitpost, maar als centraal onderdeel van verandering.
-
De methodiek is complementair aan procesmethodieken als Lean en Six Sigma en maakt zichtbaar hoe mensen betekenis geven aan verandering.
-
De methodiek benadert verandering als ontwikkeling en zet de verandering af tegen de continuïteit: wat verandert er terwijl de organisatie hetzelfde blijft?
-
De methodiek is uitgewerkt in een praktisch draaiboek met heldere stappen, rollen en interventies.
Geïnteresseerd in de methodiek? Interesse in een Masterclass, Lezing of Workshop over de methodiek? Neem contact op.
